Na styku opisanych składowych rozwoju (tzn. rozwoju umysłowego i emocjonalnego) pojawiają się takie zjawiska, jak: odŹkrycie swojego świata psychicznego i zainteresowanie, jak wygląda on u innych; odkrycie swojej indywidualności i odrębności, czemu może początkowo towarzyszyć uczucie samotności i wyobcowania; rozwój zdolności do samooceny i oceny innych, przy czym pierwsze próby dalekie bywają od obiektywizmu; skłonność do marzeń rozwój woli. Ten ostatni przybiera początkowo formę przekory i negatywizmu (przypomnij sobie, że podobne zjawisko obserwowaliśmy u dzieci ok. 3 roku życia), którego ofiarami są przede wszystkim rodzice i wychowawcy. Ponieważ nie zawsze potrafią oni zachować cierpliwość i dystans wobec krnąbrności i arogancji swoich wychowanków, dochodzi, niestety, do rozlicznych konfliktów , często z bardzo błahych powodów.